اطلاعیه‌ها
تصاویر و ویدیوها

[huge_it_videogallery id="2"]
تماس باما


گزارش فشرده از فعالیت‌ها و برنامه‌های دانشگاه ابن سینا به هیئت امنا

خدمت سروران گرامی، اعضای هیئت امنا، هیئت موسسان و مهمانان گرامی سلام و احترام عرض می­کنم. خداوند را سپاس که توفیق داد که در خدمت اعضای بزرگوار هیئت امنا که همه شخصیت­های بزرگ سیاسی، علمی و کار آفرین کشور هستند، در این نشست گرامی باشیم. هیئت امنا به موجب اساسنامه دانشگاه ابن سینا عالی ترین ارگان آن بوده و از صلاحیت­های مهم و کلیدی برخوردار می­باشد و می­تواند باعث ایجاد شفافیت و اعتماد در این دانشگاه شود. این جانب گزارش خود را در یک مقدمه و سه بخش که عبارتند از: الف. فعالیت­های گذشته، ب. فرصت­ها و چالش­ها و ج. چشم انداز و برنامه­های آینده، خدمت شما سروران گرامی تقدیم می­کنم:

مقدمه:

در مقدمه به صورت کوتاه و مختصر  به ماهیت حقوقی دانشگاه ابن سینا، اهمیت و جایگاه هیئت امنا در این ساختار حقوقی اشاره می­کنم. ابن سینا مطابق قوانین نافذه کشور و ثبت رسمی در وزارت تحصیلات عالی از میان نهاد های خصوصی فعال در تحصیلات عالی تنها  دانشگاه غیر انتفاعی داخلی است (چون دانشگاه امریکایی یک نهاد نیمه خارجی است). به همین دلیل از طرف وزارت محترم مالیه مطابق ماده دهم قانون مالیات بر عواید از پرداخت مالیه بر عواید و سود معاف می­باشد و رسماً این حکم توسط وزارت مذکور در حق این دانشگاه تطبیق می­شود. (سند معافیت رسمی ضمیمه شماره یک این گزارش است) به این وسیله از این نهاد محترم تشکر و تقدیر به عمل می­آید. همان­گونه که می­دانیم در یک نهاد غیر انتفاعی وجود شفافیت که موجب اعتماد عمومی به آن شود شرط لازم و حیاتی چنین نهادی به حساب می­آید. از این رو وجود تشکیلی به نام هیئت امنا در رأس تشکیل و ساختار اداری دانشگاه غیر انتفاعی اجتناب ناپذیر و ضروری دانسته می­شود. به همین دلیل در فصل دوم اساسنامه، هیئت امنا در رأس ساختار تشکیلاتی دانشگاه قرار گرفته است که ترکیب، وظایف و صلاحیت­های آن در مواد سیزدهم و چهار دهم به تفصیل ذکر شده است. در واقع نظارت از رعایت و تطبیق اساسنامه، تعیین رئیس به پیشنهاد هیئت موسسان، و نظارت از ساختار تشکیلاتی، برنامه­های انکشافی و گردش مالی از وظایف و صلاحیت­های مهم هیئت امنا می­باشد، که اگر به صورت کامل اجرا و تطبیق شود، شفافیت و قانونیت لازم در این نهاد به وجود می­آید.

الف. فعالیت­های گذشته

فعالیت­های گذشته را کوشش می­کنم در چهار بخش خدمت تان به عرض برسانم:

یکم آموزشی: ابن سینا در شش دانشکده/ پوهنزی و ۱۴ دپارتمنت و سه برنامه ماستری در شعبه مرکزی و سه دانشکده و شش دپارتمنت در شعبه مزار شریف فعالیت دارد. در مجموع در حال حاضر در این دانشگاه ۲۰۴۷ نفر دانشجو در مقطع لیسانس و ۶۷۱ نفر دانشجو در مقطع ماستری مشغول به تحصیل می­باشند و تا کنون نفر در مقطع ماستری  و ۱۲۳۶ نفر در مقطع لیسانس  فقط از شعبه مرکزی فارغ داشته است. مطابق برآورد ما میزان اشتغال در میان فارغان ابن سینا تا حدودی رضایت بخش به نظر می­رسد، برای مثال اکثریت قریب به اتفاق فارغان رشته انجینری محیط زیست در نهادهای داخلی و بین المللی مشغول به کار می­باشند. ابن سینا به دلیل ماهیت غیر انتفاعی خود توانسته است بورسهای گوناگون را تعریف و بعضا به کمک افراد و نهادهای خیریه ، اجرا و تطبیق کند که تا کنون ۳۴۲۶ نفر از این بورسها بهره مند شده است که گزارش تفصیلی آن در پیوست شماره دوم خدمت تان تقدیم شده است.

تعداد ۱۲۰ استاد در ابن سینا امور اکادمیک را در بخش­های مربوطه پیش می­برند از این تعداد ۴۱ نفر کدر علمی ثابت دانشگاه می­باشند و نکته مهم این که  ۶۱ درصد کدر علمی ابن سینا دارای مدرک دکتورا و یا کاندید دکتورا می­باشند. برای مثال در دانشکده حقوق همه اساتید ما دکتر و تعداد اندکی کاندید دکتورا می­باشند.

هم چنین، به منظور ایجاد مهارت لازم در  فارغان و دانش­آموختگان ابن سینا،  مرکزی تحت عنوان مرکز رشد و کار آفرینی ایجاد شده است که برنامه­های متنوع آموزشی کوتاه مدت را اجرا و تطبیق می­کند.

دوم بخش پژوهشی: تحقیق و پژوهش از برنامه های اصلی دانشگاه ابن سینا می­باشد و به همین دلیل تشکیل مربوط به آن در حد معاونت ارتقا یافته است، فعالیت­های تحقیقاتی دانشگاه از قرار ذیل می­باشد.

الف. چاپ و نشر کتاب:  تا کنون ۱۷ عنوان کتاب که شمارگان مجموعی آن ۳۶ هزار حلد می شود، توسط این دانشگاه منشر شده است. این کتاب ها عمدتا درسی و ممد درسی­اند و بعضاً بعد فرهنگی داشته و از جنس احیا و بازخوانی میراث فلسفی و عقلانی کشور به حساب می­آید.

ب. کتاب سینا. کتاب سینا مجله علمی این دانشگاه است که با مجوز رسمی وزارت تحصیلات عالی به عنوان مجله علمی در سه حوزه، یعنی حقوق و علوم سیاسی، علوم اجتماعی، و ساینس و تکنالوژی منتشر می­شود.

ج.  پروژه­های کاربردی: تا کنون این دانشگاه چهار پروژه کاربردی را نیز طراحی و اجرا کرده است. (گزارش تفصیلی فعالیت­های معاونت تحقیقات علمی (بخش پژوهش)، ضمیمه سوم این گزارش می­باشد.)

سوم، بخش اداری و مالی: بخش اداری و مالی دانشگاه توسط معاونت اداری تحت نظر و اشراف هیئت موسس و هیئت امنا اداره و مدیریت می­شود. کارکرد­های این بخش را به شرح ذیل خدمت سروران گرامی گزارش می­کنم:

الف. عواید و منابع عایداتی: منابع عایداتی ابن سینا جهت تأمین بودجه عادی و انکشافی خویش عبارتند از مزد تحصیلی ، تحقیقات، نشرات، خدمات رفاهی، کمک­های بلاعوض افراد و نهادها و اخذ قرضه. برای نمونه عواید سالانه دانشگاه  در سه سال آخر از این قرار بوده است:

در سال ۱۳۹۵ کل عواید شصت و هفت ملیون و دو صد و شصت و هشت هزار و چهار صد و هیجده (۶۷۲۶۸۴۱۸) افغانی بوده است. در سال ۱۳۹۶ کل عواید هفتاد و شش ملیون و هشت صدو بیست یک هزار و جهار صدو بیست و سه ( ۷۶۸۲۱۴۲۳ ) افغانی بوده است  و در سال ۱۳۹۷ کل عواید هشتاد و یک ملیون و دو صد و هشتاد و هشت هزار و ششصد و دوازده ( ۸۱۲۸۳۶۱۲ ) افغانی بوده است.

مصارف دانشگاه در سه سال اخیر به شرح ذیل بوده است:

در سال ۹۵ کل مصارف پنجاه و دو ملیون و یک صد و شانزده هزار و هفتصد هفتاد و دو افغانی (۵۲۱۱۶۷۷۲ ) افغانی بوده است. در سال ۱۳۹۶ کل مصارف شصت و دو ملیون و ششصد و هشتاد هزار و ششصد و هشتاد شش افغانی (۶۲۶۸۶۶۹۵) افغانی بوده است و در سال ۱۳۹۷ کل مصارف شصت و شش ملیون و ششصد و نود پنج هزار و پنج صد و شصت و پنج (۶۶۶۹۵۵۶۵) افغانی بوده است.

گزارش تفصیلی عواید و مصارف سه سال اخیر در اظهارنامه­های مالیاتی سه سال اخیر که ضمیمه شماره ۴ این گزارش می­باشد،  آمده است و تقدیم حضور تان شده است.

مصارف دانشگاه در سال جاری مبلغ ۹۵۴۵۲۴۱۲)  افغانی یک ملیون یک صد و نود و شش هراز دالر خواهد بود که بخش عمده آن بابت ساخت ساختمان دایمی دانشگاه خواهد بود. و عواید پیش بین شده به افغانی ۱۱۱۴۵۲۴۱۲ افغانی و ۸۰۰۰۰۰ دالر خواهد بود که از محل مزد تحصیلی، انتشارات، تحقیقات، کمک­های بلاعوض و قرضه از بانک تأمین خواهد شد.

مجموع عواید و مصارف سال روان به تفصیل در طرح بودجه  سال ۱۳۹۸که در ضمیمه شماره پنجم خدمت شما تقدیم شده است، توضیح داده شده است.

جهت تأمین شفافیت در گردش مالی توسط شرکت تفتیش مالی زاهد جمیل که با مجوز رسمی وزارت مالی فعالیت می­کنند، با کسب هدایت ریاست هیئت امنا و به موجب فیصله هیئت موسسان، صورت حساب مالی دانشگاه بررسی و در پیوست گزارش سه ساله آن خدمت شما تقدیم شده است. ( ضمیمه شماره ششم). و ضمنا ابن سینا تمامی مالیات بر معاشات اساتید و کارمندان و ساختمان­های تحت اجاره خویش را وضع و حساب دولت واریز کرده است و موفق به دریافت اظهارنامه مالیاتی که شامل نه سال می­شود، گردیده است که کاپی آن ضمیمه شماره هفتم این گزارش می­باشد.

ضمنا جهت ایجاد دقت و سرعت در کار اداری تمامی بخشهای اداری اعم از مالی و آموزشی تحت سیستم اتوماسیون ادرای قرار داده است 

چهارم. تأسیسات و زیر بنا: به منظور ایجاد یک دانشگاه معیاری از همان آغاز برنامه موسسان این بود که ساختمان و زیربنای مورد نیاز دانشگاهی باید ایجاد شود. به این منظور زمینی به مساحت ده هزار و صد متر مربع واقع در شهرک امید سبز از طرف حاجی نبی خلیلی به قیمت یک ملیون چهل دو هزار سه صد یازده هزار دالر به صورت قرضه در اختیار دانشگاه قرار گرفت. قرار شد که این مبلغ بعد از سال چهارم فعالیت دانشگاه طی شانزده سال توسط دانشگاه پرداخت شود که تا کنون از این مبلغ فقط ۲۴۰۳۷۰ دالر پرداخت شده است.

کار ساختمان دانشگاه در این زمین عملا در سال گذشته بعد از تکمیل دیزاین آن که توسط شرکت عمران هولدینگ گروپ انجام شد، آغاز گردید و تا کنون با چهار هزار و هشتصد متر مکعب بتون­ریزی ( کانکریت ریزی) فونداسیون، ستون­ها و دیوارهای بتونی منزل اول تکمیل شده است. این ساختمان در هفت منزل که در آن تقریبا تمامی نیازهای اداری، علمی یک دانشگاه پیش بینی شده است، اعمار می­گردد. (جزئیات این ساختمان در کتلاک ضمیمه این گزارش است، توضیح داده شده است.) بودجه مورد نیاز برای ساخت این تعمیر حدود ده ملیون دالر برآورد می­شود، که تا کنون مبلغ ۶۹۶۳۶۰ دالر هزینه شده است که ۸۵٫۲ %  آن از عواید داخلی خود ابن سینا بوده است و  ۱۴٫۷%  آن از محل کمک­های بلاعوض و  بیست وسه هزار قرضه تأمین شده است. برای تأمین هزینه ساخت تأکید عمده ما بر کمک های مردمی است و در این راستا کمپین جهانی برای ابن سینا را در میان هموطنان خود در سراسر جهان به راه انداخته ایم. (گزارش تفصیلی پروژه با جزئیات آن همراه با کمک های مردمی در ضمیمه شماره هشتم آمده است.)

هدف اساسی از همه این تلاش­ها ایجاد یک دانشگاه معیاری جهت دسترسی شهروندان کشور به تحصیل با کیفیت و کمک به برابری در دسترسی به آموزش عالی است. لذا ابن سینا با وجود این­که نسبت به همگنان خود یک دانشگاه جوان است مرحله دوم تضمین کیفیت را سپری در مرحله سوم تضمین کیفیت قرار دارد.    

فرصت­ها و چالش­ها

ابن سینا به عنوان یک دانشگاه غیر انتفاعی و فرهنگی محور و ارزشگرا (ارزش­های عقلانی و انسانی) از فرصت­های ذیل برخوردار می­باشد:

  1. مردمی است و از حمایت و پشتوانه مردمی خوبی برخوردار است.
  2. نظر به این­که در کانون رهبری آن اساتید و چهره­های فرهنگی قرار دارد، از جاذبه خوبی برای جذب چهره های علمی برخوردار می­باشد، این ویژگی باعث غنا و توانمندی ابن سینا به لحاظ سرمایه بشری شده و در صورت تدبیر و مدیریت بهتر البته با همکاری وزارت محترم تحصیلات عالی بهتر و بیشتر خواهد شد.
  3. قدرت برنامه ریزی و تخیل خلاق برای نو آوری و ایجاد ظرفیت در دانشکاه ابن سینا وجود دارد.
  4. کیفیت تدریس و اساتید خوب از سرمایه­های اصلی ابن سینا است که با سرمایه گذاری بیشتر مایه پیشرفت سریع دانشگاه خواهد شد.
  5. ساختمان در حال ساخت، علی رغم دشواری خویش به یک هدف عمده برای دانشگاه تبدیل شده که مسئولان دانشگاه کوشش می­کند بر مشکلات آن فایق آمده و این هدف را محقق کند. در صورت دست­یابی به این، ابن سینا در بخش غیر دولتی از زیربنای منحصر به فرد برخوردار می­گردد و قدرت رقابت این دانشگاه را در بخش خصوصی به میزان زیاد افزایش خواهد داد.

  اما در عین حال چالش­های ذیل فراروی ابن سینا قرار دارد:

  1. کمبود شدید منابع مالی: بزرگترین چالش ابن سینا کمبود منابع مالی است، ماهیت غیر انتفاعی ابن سینا باعث شده است که صاحبان کار و سرمایه در آن سرمایه گذاری نکنند، کمبود منابع مالی سبب می­شود که در اجرای برنامه­های خود با مشکل مواجه شود و سرعت پیشرفت و رشد را از ابن سینا بستاند.
  2. ابن سینا در برقراری رابطه صمیمی با وزارت محترم تحصیلات عالی که باعث درک متقایل و حمایت وزارت از این نهاد تحصیلی شود، چندان موفق نبوده است. در خالی­که یک نهاد تحصیلات عالی غیر انتفاعی بدون حمایت دولتی نمی تواند با نهادهای امتفاعی و صاحبان سرمایه و تجارت­های کلان رقابت کند.
  3. ابن سینا علی رغم آرمان­گرایی انسانی و فراقومی و فرامذهبی خویش هنوز نتوانسته است، جایگاه شایسته خویش را در میان تمامی اقوام کشور به دست آورد.

چشم انداز و برنامه­های آینده

به موجب پلان انکشافی دانشگاه تا بنج سال آینده به دانشگاه نخست کشور در بخش خصوصی باید در آید، یعنی این جایگاه  را در اذهان عامه و در نزد دولت برای خویش تثبیت کند.

برنامه‌­های آینده دانشگاه حد اقل تا سه سال دیگر در راستای اهداف و راهبردهای ذیل طراحی و اجرا می­گردد:

الف: اهداف

  1. طی مراحل موفقانه مرحله سوم تضمین کیفت و اخذ اعتبار اکادمیک،
  2. تکمیل و تقویت کدر علمی در تمامی دپارتمنت ها مطابق مقررات تحصیلات عالی،
  3. گسترش تحقیقات کاربردی در کنار تحقیقات بنیادی،
  4. گسترش و تقویت رشته­های فنی و کاربردی نظر به بازار کار و کارآفرینی
  5. افزایش مهارت­های عملی دانش­آموختگان و تقویت تفکر انتقادی در آنان
  6. گسترش برنامه­های ماستری و اتخاذ آمادگی لازم برای برگزاری دوره­های دکتری
  7. تکمیل زیربنا و تأسیسات دایمی دانشگاه
  8. تقویت بنیه مالی دانشگاه
  9. ایجاد شفافیت مالی بیشتر، ساماندهی گزارش مالی و جلوگیری از هرگونه امتیازاتی که باعث ورود خدشه در غیر انتفاعی بودن دانشگاه شود.
  10. فراهم آوری زمینه تحصیل برای اقشار کم درآمد در دانشگاه نظر به ماهیت غیر انتفاعی آن
  11. محقق ساختن دانشگاه ابن سینا به عنوان کانون نخبه­گان و مرجع علمی و فرهنگی برای مردم و کشور خویش

ب: راهبردها

  1. تسهیل و اجرایی ساختن همکاری همه جانبه و منظم همه بخش­ها با بخش تضمین کیفیت،
  2. تکمیل اعضای دپارتمنت­ها در قدم نخست از طریق استخدام استادان بالمقطع در رشته­های فنی
  3. اولویت دادن به استخدام( دایمی، بالمقطع و مدعو) دارندگان سند دکتری و دانشجویان دکتری
  4. اخذ مجوز انتشار سه مجله علمی از وزارت تحصیلات عالی
  5. عملیاتی ساختن موافقت­نامه­های میان دانشگاهی که تا کنون به امضا رسیده است
  6. اجرای پروژه های تحقیقاتی و آموزشی با تمویل نهادهای دولتی و بین المللی
  7. انعقاد قرارداد همکاری با سازمانهای دولتی جهت پوشش دادن نیازمندیهای آنان در تحقیقات خصوصا در مقالات علمی مجله­ها،
  8. اصلاح، تکمیل و تدقیق لوایح مخصوصا شرح وظایف هر کارمند
  9. تشکیل سازمان مالی مطابق اساسنامه
  10. افزایش بهروه وری و سوددهی بخش­های گوناگون دانشگاه
  11. توجه همه جانبه به برنامه کمپین جهانی برای ابن سینا و تداوم آن
  12. تکمیل برنامه اوتوماسیون اداری از جمله در بخش مالی
  13. سالانه سازی آدیت مالی ابن سینا و تداوم آن زیر نظر هیئت امنا
  14. گسترش منظم و قاعده مند اعطای بورس­ها، تخفیف­ها و جلب و جذب بورس­های بیشتر از منابع گوناگون برای دانشجویان ابن سینا و اساتید
  15. تطبیق دقیق اساسنامه از جمله تشکیل اجلاس سالانه هیئت امنا به منظور بررسی گردش مالی و تصویب بودجه و فعال سازی دبیرخانه هیئت امنا در دانشگاه